مهندسی و مدیریت کیفیت

چکیده هدف: این پژوهش با هدف توسعه یک مدل ریاضی برای زمان‌بندی تولید کارگاهی انعطاف‌پذیر انجام شده است. تمرکز اصلی بر بهینه‌سازی سه هدف: زمان تکمیل سفارش‌ها، بار کاری حداکثری ماشین‌ها و مجموع بار کاری است. هدف نهایی افزایش بهره‌وری و انعطاف‌پذیری در سیستم‌های تولیدی است.
روش‌شناسی پژوهش: از دو الگوریتم فرا ابتکاری NSGA-II و MOGWO برای حل مدل استفاده شده است. ابتدا مدل در مقیاس کوچک اعتبارسنجی شد و سپس در ابعاد بزرگ‌تر تحلیل حساسیت انجام گرفت. مقایسه عملکرد الگوریتم‌ها با شاخص‌های دقت و کیفیت راه‌حل‌ها صورت گرفت.
یافته‌ها: نتایج نشان داد MOGWO در مسایل متوسط عملکرد بهتری دارد، ولی در مسایل بزرگ تفاوت معناداری با NSGA-II ندارد. بیشترین حساسیت اهداف نسبت به هزینه ساخت و نگهداری مشاهده شد. همچنین الگوی تخصیص منابع و ترتیب بهینه فعالیت‌ها استخراج گردید.
اصالت/ارزش‌افزوده علمی: اصالت این پژوهش در توسعه و کاربرد یک مدل ریاضی ترکیبی برای زمان‌بندی سیستم‌های تولید انعطاف‌پذیر با چندین هدف متضاد و در نظر گرفتن محدودیت‌های واقعی از جمله هزینه‌ها و منابع تولیدی است. همچنین استفاده هم‌زمان از دو الگوریتم NSGA-II و MOGW و مقایسه دقیق عملکرد آن‌ها در ابعاد مختلف، نوآوری دیگری از این تحقیق محسوب می‌شود. ارایه یک الگوی عملیاتی برای توالی فعالیت‌ها نیز به کاربردی‌تر شدن نتایج پژوهش در محیط‌های صنعتی کمک می‌کند.

چکیده هدف این مقاله طراحی یک مدل برنامه‌ریزی ریاضی چند هدفه برای زمان‌بندی ماشین‌آلات چندکاره در یک سلول تولیدی است. بدین منظور، یک الگوریتم علف هرز مهاجم چندهدفه ارائه شد و نتایج حل آن با الگوریتم های ازدحام ذرات چندهدفه و ژنتیک مقایسه گردید. با توجه به روش تاگوچی، پارامترهای الگوریتم تنظیم گردید. نوآوری این مقاله از یک‌سو، در اجرای ایده سرعت پردازش ماشین‌آلات در تولید قطعات با کیفیت‌های متفاوت است. به عبارت دیگر، برای تضمین کیفیت، سرعت پردازش و میزان بارگیری در ماشین تنظیم می‌گردد و از سوی دیگر، الگوریتم چندهدفه با ساختار جدید کروموزونی برای بهینه سازی مدل طراحی شد. برای تحلیل عملکرد الگوریتم های حل، سی مسألة نمونه با ابعاد مختلف، طراحی و هریک ده نوبت اجرا شد. تحلیل نتایج نشان داد الگوریتم مبتنی بر علف هرز مهاجم چندهدفه بیش از سایر الگوریتم‌ها قادر به حل و پاسخ‌گویی به مسائل بوده است.