ترکیب بهینه‌سازی استوار و مدیریت ریسک در طراحی شبکه زنجیره‌تأمین سبزحلقه‌بسته

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه مهندسی صنایع ، دانشکده مهندسی صنایع و مکانیک، واحد قزوین ، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین،ایران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد گروه مهندسی صنایع، دانشکده مهندسی صنایع و مکانیک، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران.

چکیده

یکی از مهمترین عوامل تأثیرگذار در طراحی زنجیره تأمین کارامد، کاهش هزینه‌های اقتصادی می‌باشد. از سوی دیگر با افزایش حجم گازهای گلخانه‌ای و آلاینده‌ها، مدیران سازمان‌ها و محققان در پی طراحی و راه‌اندازی شبکه‌هایی برآمدند که علاوه بر بهینه‌سازی اقتصادی بر عوامل زیست‌محیطی و کاهش آلاینده‌ها در همه بخش‌ها، تمرکزی ویژه داشته باشند علاوه بر این دو مورد، از عوامل تأثیرگذار دیگر در زنجیره‌تأمین می‌توان به زمان تحویل کالا اشاره نمود. در این تحقیق یک مدل یکپارچه لجستیک مستقیم و معکوس با در نظر گرفتن سه تابع هدف کمینه نمودن اثرات زیست محیطی، هزینه‌های اقتصادی و زمان تحویل که از نوآوری های این تحقیق است مورد مطالعه قرار گرفته است.
عدم قطعیت در این مدل از طریق استوار بودن روش حل در نظر گرفته شده است، سناریوهای محتمل نیز بااستفاده از ابزارهای متداول مدیریت ریسک‌ شناسایی وارزیابی گردیده‌اند. سپس با درنظر گرفتن پارامترهای غیرقطعی،مدل استوارسناریو محور مسئله ارائه گردیده است و با جایگذاری خروجی‌های حاصل از ارزیابی ریسک (RPNنرمال شده) در مدل به جای وقوع هر یک از سناریوها مدل تکمیل شده و به کمک نرم افزار GAMS و از طریق روش LP متریک به یک مدل تک هدفه تبدیل و حل گردیده است.در نهایت می‌توان گفت که با ترکیب نمودن ارزیابی ریسک و بهینه‌سازی استوار یک زنجیره تأمین کارامد قابل طراحی می باشد که از نوآوری های دیگر تحقیق می باشد.

کلیدواژه‌ها


      [1]            اصغرپور محمدجواد، (1377)، تصمیم‌گیری چندمعیاره، موسسه انتشارات دانشگاه تهران.
      [2]            بشیری مهدی، رضایی حمیدرضا، مسلمی امیر،(1391)، رویکردی استوار برای مکانیابی مجدد انبارهای زنجیره تأمین سه سطحی در شرایط عدم قطعیت، مدیریت تولید و عملیات3،101-116.
      [3]            جندقی نیلوفر، رضایی نیک ابراهیم، (1392)، برنامه‌ریزی تولید در شرایط عدم قطعیت با رویکرد ترکیبی بهینه‌سازی و مدیریت ریسک(مطالعه موردی: شرکت نیان الکترونیک)، دومین کنفرانس ملی مهندسی صنایع و سیستم ها.
      [4]            زارعیان جهرمی حسین، فلاح نژاد محمد صابر، صادقیه احمد، احمدی یزدی احمد، (1393)، مدل بهینه‌سازی چندهدفه استوار در طراحی زنجیره‌تأمین حلقه بسته پایدار، نشریه پژوهش‌های مهندسی صنایع در سیستم‌های تولید.
      [5]            شفیعی کیسمی میثم، سلیمانپور مقصود، دنیوی علی، (1392)،ارائه یک مدل برنامه‌ریزی استوار برای طراحی و مکان‌یابی تسهیلات در زنجیره‌تأمین حلقه بسته، دهمین کنفرانس بین المللی مهندسی صنایع.
      [6]            صفار محمد مهدی، شکوری گنجوی حامد، رزمی جعفر، (1394)، طراحی یک زنجیره تأمین حلقه بسته سبز با در نظر گرفتن ریسک های عملیاتی در شرایط عدم قطعیت و حل آن با الگوریتم NSGAII، نشریه تخصصی مهندسی صنایع49،68-55.
      [7]            عسگری نسرین، زنجیری فراهانی رضا، (1385)، مدیریتزنجیره تأمین. ویرایش اشتدلر و کیلگر، انتشارات دانشگاه صنعتی امیرکبیر، تهران
      [8]            غضنفری مهدی، فتح اله مهدی، (1385)،نگرشی جامع بر مدیریت زنجیره تأمین، تهران، انتشارات دانشگاه علم و صنعت.
      [9]            فلاح نژاد حسین، زارعیان جهرمی محمدصابر، صادقیه احمد، احمدی یزدی احمد،(1393)، مدل بهینه‌سازی چندهدفه استوار در طراحی زنجیره تأمین حلقه بسته پایدار، نشریه پژوهش‌های مهندسی صنایع درسیستم‌های تولید.
    [10]            قدسی پور سیدحسن، (1385)، مباحثی در تصمیم گیری چندمعیاره برنامه ریزی چندهدفه،دانشگاه صنعتی امیرکبیر
    [11]            مهرگان محمدرضا، (1386)،مدل‌های تصمیم‌گیری با چندین هدف، دانشگاه تهران
    [12]            مرآتی،مسعود، (1391)، ارزیابی مدیریت ریسک با رویکرد تلفیقی FMEA و MADM موردکاوی: پروژه ساخت اجاق گاز. پایان نامه کارشناسی ارشد.موسسه آموزش عالی کار قزوین.
    [13]            مهرعلی دهنوی، آقایی عبداله، ستاک مصطفی، (1390)، مدیریت ریسک زنجیره تأمین، نهمین کنفرانس بین المللی مدیریت
  [14]            Amari A., (2006), Designing a distribution network in a supply chainsystem, formulation and efficient solution procedure, European Journal of Operational Research 171, 567–576.
  [15]            Aghaei A., Zandi F., (2012), Analyzing and Optimization a Two Echelon Supply Chain with Uncertainly Returned Product, Journal of Industrial Engineering 46, 119-132.
  [16]            Amin S.H., Zhang G., (2013), A multi – objective facility location model for closed-loop supply chain network under uncertain demand and return, Applied Mathematical Modelling 37, 4165-4176.
  [17]            Altmann M., Bogaschewsky R., (2014), An environmentally conscious robust closed-loop supply chain design, J Bus Econ 84,613–37.
  [18]            Ben-Tal A., Nemirovski A., (2000), Robust solutions of linear programming problems contaminated with uncertain data, Math. Program 88, 411–424
  [19]            Barbosa-pvoa A., (2009), Sustainable supply chains. Comput Aided Chem Eng 27,127-32.
  [20]            Ben-TalL., El-Ghaoui A., Nemirovski., (2009), Robust Optimization, Princeton University Press
  [21]            Chopra S., Meindl P., (2001), Supply chain management, Strategy, Planning and Operation, Prentice –Hall Inc.
  [22]            Christopher M.., (2003), Understanding supply chain risk: A self-assessment workbook, Department for Transport, Cranfield University.
  [23]            El-Sayed M., Afia N., El-Kharbotly A., (2010),  A stochastic model for forward–reverse logistics network design under risk, Computers &Industrial Engineering 58,423-431.
  [24]            Feizollahi M.J., Modarres M.., (2012), Robust Quadratic Assignment Problem with Uncertain Locations, Iranian Journal of Operations Research 3, 46-65.
  [25]            Fleischmann M., Beullens P., Bloemhof-ruwaard, J. M., Wassenhove L. N., (2001),The impact of product recovery on logistics network design, Production and Operations Management, 10(2), 156–173.
  [26]            Feng P., and Rakesh N., (2010), Robust supply chain design under uncertain demand in agile manufacturing, Computers & Operations Research, 37(4), 668 – 683.
  [27]            Goh M., Lim J.Y.S, Meng F., (2007), A stochastic model for risk management in global supply chain networks, European Journal of Operational Research 182, 164–173.
  [28]            Guillen Gosalbez G., Grossmann I.E., (2009), Optimal designand planning of sustainable chemical supply chains under uncertainty. 55, 99–121
  [29]            Hugos M., (2006), Essentials of supply chain management, Hoboken, New Jersey, Jon Wiley & sons.
  [30]            Hasani A., Zegordi S.H., Nikbakhsh E., (2012), Robust Closed-  loop supply chain network design for  perishable  goods in agil  manufacturing  under  uncertainty,  International  Journal of  Production Research 50,4649-4669
  [31]            Huang S.H., Uppal M., Shi J., (2002), A product driven approach to manufacturing supply chain selection. Supply Chain Management, An International Journal, 7(4), 189–199.
  [32]            Juttner U., (2005), Supply chain risk management: Understanding the business requirements from a practitioner perspective, International Journal of Logistics Management, 16(1), 120-141. 16(1), 120-141.
  [33]            Jayaraman V., Guige Jr V.D.R., Srivastava R., (1999), A closed-loop logistics model for manufacturing, J. Oper. Res. Soc. 50,497–508.
  [34]            Jayaraman V., Patterson R.A., Rolland E., (2003), The design of reverse distribution networks: models and solution procedures, Eur. J. Oper. Res. 150, 128–149. 
  [35]            Lam K.C., Postle R.., (2006), Textile and apparel supply chain management in Hong Kong, International Journal of Clothing Science and Technology 18 No. 4. 
  [36]            Listes O., Dekker R.., (2005), A stochastic approach to a case study for product recovery network design, Eur. J. Oper. Res. 160, 268–287.
  [37]            Lee A.H.I., Dong H.Y., Hsu C.F., Hung H.C., (2009), A green supplier selection model for high techin dustry. Expert Syst Appl 36, 7917–27.
  [38]            Ma  R., Yao L., Jin M., Ren P., Lv Z.,  (2015),  Robust  environmental  closed-loop  supply  chain design under uncertainty, Chaos, Solitons & Fractals 000,1-8.
  [39]            Matook S., Lasch R., Tamaschke R.., (2009), Supplier development with benchmarking as part of a comprehensive supplier risk management framework, International Journal of Operations & Production Management, 29(3)
  [40]            Melkote S., & Daskin M.S., (2001), Capacitated facility location/network design problems. European Journal of Operational Research, 1
  [41]            Rozenblit M., Ben-Taly A., Golany B., (2008), Robust Optimization of Multi-Period Production Planning Under Demand Uncertainty, thesis submitted for the degree of master of science, Faculty of Industrial Engineering and Management.
  [42]            Nannikar A.A., Raut D.N., Chanmanwar R.M. and Patil D.B., (2012), FMEA for manufacturing Assembly process, International Confrence on Technology and Business 59, 108-120.
  [43]            Pan F., Nagi R.., (2010), Robust supply chain design under uncertain demand in agile manufacturing. Computers & Operations Research 37(4), 668–683.
  [44]            Pishvaee M.S., Rabbani M., Torabi S.A., (2011), A robust optimization approach to closed-loopsupply chain network design under uncertainty, Applied Mathematical Modelling 35(2), 637-649.
  [45]            Pishvaee M. S, Razmi J., (2012), Environmental supply chain network design using multi-objective fuzzy mathematical programming, Applied Mathematical Modelling, 36(8), 3433-3446.
  [46]            Ramezani M., Kimiagari A.M., Karimi B, Hejazi T.H.,(2014), Closed-loop supply chain network design under a fuzzy environment, Knowledge-Based Systems 59,108-120.
  [47]            Ramezani M., Bashiri M., Tavakkoli-Moghaddam R., (2013), A new multi-objective  stochastic model for a forward/reverse logistic network design with responsiveness and quality level, Applied Mathematical Modelling; 37:3 28-44
  [48]            Salema M.I.G., Barbosa-Povoa A.P., Novais A.Q., (2007), An optimization model for the design of a capacitated multi-product reverse logistics network with uncertainty, European Journal of Operational Research 179, 1063–1077.
  [49]            Sabri E. H., Beamon B. M., (2000), A multi-objective approach to simultaneous strategic and operational planning in supply chain design, Omega, 28(5), pp.581–598.
  [50]            Snyder V.L., Daskin M.S., (2006), Stochastic p-robust location problems, IIE Transactions, 38, 971–985.
  [51]            Soleimani H., Seyyed-Esfahani M., Akbarpour Shirazi M., (2013), A new multi-criteria scenario-based solution approach for stochastic forward/ reverse supply chain network design, Operational Research, 10479-013-1435-z
  [52]            Safaei A.S., Roozbeh A., and Paydar M.M.., (2017), A robust optimization model for the design of a cardboard closed-loop supply chain, Journal of Cleaner Production 17, 31801-3180
  [53]            Soleimani H., Govindan k., Saghafi H., and Jafari  H., (2017), Fuzzy Multi-Objective Sustainable and Green Closed-Loop Supply Chain Network Design,Computers & Industrial Engineering 17, 30184-30189
  [54]            Tuncel G., Alpan G., (2010), Risk assessment and management for supply chain networks: A case