مدلسازی صنعت خودرو با رویکرد افزایش و بهبود بهرهوری در صادرات غیرنفتی ایران با استفاده از سیستم داینامیک
دوره 14، شماره 1، بهار 1403، صفحه 18-30
https://doi.org/10.48313/jqem.2024.215013
سید جابر حسینی، محمد مهدی موحدی، امیر غلام ابری، سید احمد شایان نیا
چکیده هدف: در جهان امروز، نقش اقتصاد در شکلگیری مدلهای کسبوکار و قدرت کشورها بسیار برجسته است. صادرات نقش موثری در افزایش بهرهوری و توسعه اقتصادی بهویژه در کشورهای درحالتوسعه دارد. صنعت خودروسازی بهعنوان یک بخش کلیدی، در این فرآیند نقش مهمی ایفا میکند. این پژوهش با هدف شناسایی متغیرهای اثرگذار بر صادرات غیرنفتی و بررسی چگونگی تاثیر آنها بر رشد بهرهوری و بهبود صادرات انجام شده است.
روششناسی پژوهش: در این تحقیق از رویکرد پویاییشناسی سیستمها استفاده شده است. برای مدلسازی تعامل میان متغیرهای کلیدی اقتصادی، از نرمافزار VENSIM بهره گرفته شده است. همچنین نمودارهای علی-معلولی و نمودارهای حالت و جریان طراحی شدهاند تا روابط بین متغیرها بهخوبی تحلیل شوند.
یافتهها: متغیرهای اصلی بررسیشده در این مطالعه شامل نرخ ارز، تورم، بهرهوری و رقابتپذیری هستند. مدل طراحیشده اعتبارسنجی شده و در قالب سناریوهای مختلف اجرا گردیده است. نتایج نشان میدهند که تغییرات این متغیرها چگونه بر بهرهوری و عملکرد صادرات غیرنفتی در صنعت خودرو تاثیرگذار هستند.
اصالت/ارزشافزوده علمی: این مطالعه یک مدل پویای اختصاصی برای صنعت خودروسازی در اقتصادهای درحالتوسعه مانند ایران ارایه میدهد؛ جایی که اتکای شدید به نفت، باعث ناکارآمدی در سایر بخشهای صادراتی شده است. این مدل میتواند به سیاستگذاران و ذینفعان صنعت کمک کند تا تعاملات پیچیده اقتصادی را درک کرده و تصمیمات موثرتری برای ارتقای صادرات غیرنفتی و بهرهوری اتخاذ کنند.
ارتقاء بهره وری از طریق رویکرد کایزن در صنعت لوازم خانگی
دوره 13، شماره 2، تابستان 1402، صفحه 131-146
https://doi.org/10.48313/jqem.2023.192564
مرضیه اعظمی، علی گهرشناسان
چکیده این تحقیق بر ارتقاء بهرهوری در صنعت لوازم خانگی از طریق رویکرد کایزن تمرکز دارد. سازمانهای مختلف به منظور پاسخ به چالشهای رقابتی امروزه در پی پیاده سازی تولید ناب میباشند کاربرد تکنیکهای ناب در صنایع تولیدی و حتی خدماتی در نوشته ها و مقالات دیده میشود. تولید ناب از دیدگاه کارکردی و عملیاتی شامل پیاده سازی مجموعه ای از ابزارها و تکنیکهاست که درصدد کاهش ضایعات در شرکت و زنجیره ارزش می گردد.
مسئله اصلی شامل شناسایی و کاهش اتلافات و موداهای مرتبط با فرآیند ها در سیستم تولید میباشد. پرسشهای اصلی در این تحقیق بر تعریف و اقدامات اصلاحی جهت بهبود بهرهوری و تحقق هدفهای کایزن در حذف و یا کاهش اتلاف هایی همچون تولید اضافی، حمل و نقل و ... تمرکز دارد. از روشهای گوناگونی چون بررسی مطالعات موردی و تحلیلهای میدانی همچنین ترسیم نقشه جریان ارزش برای شناسایی موداها و اجرای اقدامات اصلاحی استفاده میشود.
مدل سازی ترکیبی منطق فازی و شبکه عصبی مصنوعی برای پیش بینی خرابی ماشین آلات به منظور افزایش بهره وری
دوره 12، شماره 1، بهار 1401، صفحه 69-86
https://doi.org/10.48313/jqem.2022.166513
پرویز چوپان کاری، امیر عزیزی، محمد جواد ارشادی
چکیده در این پژوهش، یک رویکرد ترکیبی برپایه منطق فازی و شبکه عصبی مصنوعی برای پیش بینی خرابی ماشین آلات در راستای افزایش بهرهوری ارائه می شود. مورد مطالعه این پژوهش یکی از کارخانجات صنعت خودروسازی با نام دیاکو ایده آریا بوده که در حوزه تولید قطعات خودرو فعالیت می کند. برای مدل سازی شبکه فازی-عصبی پرسپترون چند لایه(MLP)، نخست تعداد 100 خرابی و توقف در بازه زمانی 15 ماه جمع آوری شده و سپس در نرم افزار MATLAB وارد شده است. نتایج بدست آمده نشان می دهد پیاده سازی شبکه فازی-عصبی و پیش بینی زمان خرابی ماشین آلات سبب کاهش مدت زمان و هزینه تعمیرات شده است. بنابراین مدت زمان کاری و دسترس پذیری ماشین آلات افزایش یافته و در نهایت سبب افزایش میزان بهره وری به میزان 57 درصد میشود، همچنین، میزان دقت مدل فازی- عصبی توسعه داده شده 94 درصد برآورد شده است.
استفاده از روشهای آمار فضایی در توسعه بهرهوری و مدیریت منابع اورژانس به منظور ارتقا رفاه بیماران سکته قلبی و مغزی در کلانشهر تهران
دوره 10، شماره 2، تابستان 1399، صفحه 145-158
https://doi.org/10.48313/jqem.2020.122458
مریم شکری، عباس سقایی
چکیده سکتههای مغزی و قلبی از مهم ترین عوامل مرگ و میر در جهان می باشند شناسایی جوامع در معرض خطر سکته مغزی و قلبی گامی مهم در بهبود سیستم های مراقبت از این دو نو ع سکته است. هدف از این مطالعه بهبود عملکرد اورژانس و بهبود کیفیت تخصیص منابع اورژانس و منابع بیمارستانی است. از این رو به بررسی نواحی شهر تهران از جهت خودهمبستگی فضایی رخداد سکتههای مغزی و قلبی با استفاده از آمار فضایی پرداخته شد و با استفاده از تحلیل نقاط داغ و خود همبستگی محلی موران پراکندگی این دو نوع سکته در نواحی مختلف شناسایی شد و هم چنین با توجه به نتایج حاکی از وجود خودهمبستگی فضایی به مدلسازی داده ها با استفاده از مدل های اتورگرسیو شرطی پرداخته شد و دو عامل آلودگی هوا و رتبه بندی توسعه یافتگی مناطق تهران با کمک مدلهای اتورگرسیو شرطی مورد بررسی قرار داده شده اند .
استفاده از صورتهای مالی در محاسبه بهرهوری شرکت متد و مقایسه آن با صنعت
دوره 8، شماره 2، تابستان 1397، صفحه 152-168
عباس راد، معصومه عادلی، اصغر اسدی
چکیده برای ارتقاء بهره وری در ماده پنج قانون برنامه ششم توسعه، اجرای چرخه مدیریت بهره وری تکلیف شده است که "دستگاه های اجرایی و نیرو های مسلح مکلف اند برای محور قرار دادن رشد بهره وری در اقتصاد، ضمن اجرا نمودن چرخه مدیریت بهره وری در مجموعه خود تمهیدات لازم را برای عملیاتی نمودن این چرخه در واحد های تحت تولیت خود با هماهنگی سازمان ملی بهره وری ایران فراهم نموده و گزارش سالانه آن را به سازمان ملی بهره وری ارائه نمایند". همچنین در این برنامه آمده است که از 8 درصد رشد اقتصادی پیش بینی شده باید 8/2 درصد یعنی معادل 35 درصد رشد، از بهره وری کل عوامل حاصل شود.
مدل های متعددی برای اندازه گیری بهره وری وجود دارد که از بین آن ها مدل با رویکرد نسبت های مالی در این مقاله مورد استفاده قرار گرفته است. همچنین برای اندازه گیری بهره وری، روش های مختلفی وجود دارد که در این مقاله از روش ارزش افزوده برای محاسبه شاخص های بهره وری جزئی و کلی در شرکت متد استفاده شده است. دو صورت مالی، ترازنامه و صورت حساب سود و زیان در بازه زمانی سال های 1391 تا 1395به عنوان داده های ورودی و همچنین کاربرگ های استاندارد مرکز بهره وری ایران برای اندازه گیری شاخص های بهره وری به یک نرم افزار طراحی شده وارد می شود که خروجی آن نسبت های بهره وری و نمودارهای مربوط به آن در شرکت متد و در صنعت مشابه می باشد. برای انتخاب رویکرد مناسب جهت بهبود بهره وری و نشان دادن تاثیر متغیرهای مستقل (شاخص های بهره وری جزئی) بر متغیر وابسته (بهره وری کل) از رگرسیون چندگانه استفاده شد که به دنبال آن، بهره وری مواد به عنوان اولویت اول و بهره وری های نیروی انسانی و انرژی و سرمایه به عنوان اولویت های بعدی برای بهبود در شرکت متد تعیین شدند.
بررسی ارتباط بین عوامل بهرهوری و عملکرد سازمانها با در نظرگرفتن شاخصهای زیست محیطی مبتنی بر استاندارد ایزو 14001
دوره 7، شماره 2، تابستان 1396، صفحه 140-158
امیر بهرامی، بختیار استادی
چکیده بهرهوری و شاخصهای مرتبط با آن برای سازمانها به خاطر تاثیر گذاری مستقیم بر عملکرد و کارایی سازمان بسیار اهمیت دارد. امروزه شرکتها و سازمانها به بحث زیستمحیطی و استانداردهای مطرح در این حوزه برای بدست آوردن مزیتهای رقابتی اهمیت فراوانی قائل هستند. در حوزه زیستمحیطی استاندارد ISO 14001 مطرح است. در این مقاله در ابتدا به بررسی هریک از مفاهیم بهرهوری و زیستمحیطی به طور جداگانه پرداخته شده است، سپس ابعاد و معیارهای هریک از آنها استخراج شده است. بر این اساس، برای موضوع بهرهوری 20 شاخص و برای زیستمحیطی 13 شاخص از مقالات و کتب استخراج شده است. این مقاله به دو روش مطالعه توصیفی و اکتشافی انجام شده است. در مطالعه توصیفی به استخراج شاخصها و مفاهیم تاثیر گذار بر دو موضوع بهرهوری و زیستمحیطی به صورت جداگانه پرداخته شده است و مطالعه اکتشافی به بیان ارتباط بین مفاهیم و شاخصهای مطرح شده در دو حوزه بهرهوری و زیستمحیطی، که بر گرفته از مرور ادبیات میباشد و با توجه به مفاهیم و موضوعات مطرح شده پرسشنامهای برای پیداکردن ارتباط معنادار بین دو موضوع بهرهوری و زیستمحیطی تدوین شد که در بین خبرگان صنعت و دانشگاه توزیع و نتایج آن جمع آوری شد و با استفاده از آزمون t در سطح 0.05= α ما توانستیم شاخصهای مرتبط را استخراج و از بین آنها هم شاخصهایی که ارتباط قویتر دارند در حوزههای مختلف مشخص شدند.
