کلیدواژه‌ها = طراحی آماری- اقتصادی

طراحی آماری- اقتصادی نمودار کنترل بیزی مبتنی بر توزیع پیشگو برای مشاهدات انفرادی با توزیع مشخصه‌ی کیفی نمایی

دوره 12، شماره 2، تابستان 1401، صفحه 153-169

https://doi.org/10.48313/jqem.2022.166817

راضیه سیرانی، محسن ترابیان، محمد حسن بهزادی، اصغر سیف

چکیده در این مقاله، طراحی آماری- اقتصادی نمودار کنترل بیزی مبتنی بر توزیع پیشگو برای مشاهدات انفرادی از توزیع مشخصه‌ی کیفی نمایی ارائه شده است. در انجام این کار، دو نوع توزیع پیشین مزدوج و توزیع جفریز در نظر گرفته شده و بر اساس توزیع مشاهدات در فاز اول، توزیع پیشگو تعیین شده است. سپس با استفاده از مدل اقتصادی لورنزن و وانس، یک طرح آماری- اقتصادی برای داده‌ها به‌دست‌ آمده است. پارامترهای طراحی بهینه (فاصله‌ی نمونه‌گیری، اندازه‌ی نمونه و حدود کنترل) با استفاده از الگوریتم ژنتیک تعیین شده و تجزیه و تحلیل حساسیت برای مقادیر مختلف پارامترهای مدل انجام گرفته است. نتایج این رویکرد با نتایج مدل کلاسیک مقایسه شده است. بر اساس نتایج، این روش نسبت به روش کلاسیک مؤثرتر است

طراحی آماری- اقتصادی دو هدفه‌ی نمودارهای کنترل X ̅ با توزیع مکانیزم شکست پارتو

دوره 12، شماره 1، بهار 1401، صفحه 87-102

https://doi.org/10.48313/jqem.2022.164184

سلیمه سادات عقیلی، محسن ترابیان، محمد حسن بهزادی، اصغر سیف

چکیده نمودارهای کنترل در تجزیه و تحلیل و کنترل فرآیندهای تولید کاربرد زیادی دارند تا کیفیتی رضایت بخش، کافی، قابل اعتماد و اقتصادی تولید کنند. تعیین بهینه‌ی پارامترهای نمودار یک موضوع مهم برای مهندسین کیفیت جهت بهبود فرآیندها است. در این مقاله، طراحی آماری‌- اقتصادی نمودار کنترل X ̅ تحت مدل شوک پارتو بر اساس طراحی دو هدفه ارائه شده، که در آن با اعمال محدودیت بر خطای نوع اول، هزینه به عنوان هدف اقتصادی و خطای نوع دوم به عنوان هدف آماری در نظر گرفته شده و سپس بر اساس جبهه‌ی پارتو، جواب‌های بهینه انتخاب شده‌است. در نهایت از طریق یک مثال کاربردی، مزایای رویکرد پیشنهادی با تهیه فهرستی از راه‌حل‌های بهینه و نمایش‌های گرافیکی نشان داده شده‌است

تلفیق رهیافت زیان تاگوچی در طراحی آماری اقتصادی نمودار کنترلX ̅ با به‌‌کارگیری یک تابع زیان نامتقارن

دوره 7، شماره 4، زمستان 1396، صفحه 287-305

میترا عبدالمحمدی، اصغر سیف، محمد حسین بهزادی، محمد بامنی مقدم

چکیده نمودارهای کنترل، یکی از مهم‌ترین ابزارها برای ارزیابی عملکرد و پایش فرایند هستند. در طراحی کلاسیک نمودار کنترل، هزینه­ی کیفیت به این­که مشخصه­ی کیفیت درون یا بیرون حدود کنترل قرار گیرد بستگی دارد. استفاده از تابع زیان در طراحی نمودارهای کنترل، به­عنوان براورد کننده ‌ی هزینه­ی تولید محصولات معیوب، به ارزیابی جامع­تر و تصمیم­های بهتر در مدیریت کمک شایانی می­کند، بنا بر این در این مقاله به تلفیق تابع زیان و طراحی آماری اقتصادی نمودار کنترل  پرداخته می­شود. توابع زیانی که تا کنون در این زمینه مورد استفاده قرار گرفته‌اند توابعی متقارن بوده­اند، اما در بسیاری از مواقع بیش براورد کردن و یا کم براورد کردن مقدار ایده­ال برای مشخصه­ی کیفیت زیان­های یکسانی را ایجاد نمی­­کند. لذا این مقاله برای اولین بار در ادبیات موضوع طراحی نمودارهای کنترل، از تابع زیان نامتقارن لاینکس استفاده می‌کند. با استفاده از یک مثال کاربردی، عملکرد توابع زیان درجه دوم، خطی، نمایی و لاینکس مقایسه شده است. نتیجه‌ی این مقایسه­ها نشان داد تابع زیان لاینکس، کم‌ترین مقدار هزینه را در طراحی آماری- اقتصادی نمودار کنترل  نسبت به سایر توابع زیان به خود اختصاص می­دهد.

طراحی آماری- اقتصادی نمودار کنترلی X ̅ برای داده‌های همبسته تحت مدل‌های شوک نمایی تعمیم‌یافته و وایبول

دوره 7، شماره 3، پاییز 1396، صفحه 200-207

سعیدرضا رفیعی، محمد بامنی مقدم

چکیده از مهمترین ابزارهای کنترل آماری فرایند، نمودار کنترلی است. ساخت نمودارهای کنترلی، با تعیین پارامترهای طراحی اندازه‌ی نمونه، فاصله‌ی نمونه‌گیری و ضریب حدود کنترلی حاصل می‌شود. طراحی آماری- اقتصادی بهترین روش با در نظر گرفتن خواص آماری و هزینه برای تعیین این پارامترها است. طراحی آماری- اقتصادینمودارهای کنترلی نیاز به یک توزیع برای سازوکار شکست فرایند دارند. مشهورترین توزیع‌ها در تحلیل سازوکار شکست فرایند توزیع نمایی، گاما و وایبول هستند. اخیراً توزیع جدیدی با عنوان توزیع نمایی تعمیم‌یافته، به توزیع‌های مرسوم در تحلیل داده‌های طول عمر و سازوکار شکست فرایند اضافه شده است. چنانچه داده‌های سازوکار شکست از این توزیع پیروی کنند، استفاده از توزیع‌های دیگر نتایج گمراه کننده‌ و نامناسبی را به کاربران ارائه می‌دهد. از طرف دیگر، یک فرض اساسی در اکثر نمودارهای کنترلی، مستقل بودن مشاهدات ناشی از فرایند است؛ ولی، در عمل موقعیت‌هایی با داده‌های همبسته داریم. در نتیجه، شناسایی نمودارهای کنترلی که بتواند برای کنترل این‌گونه داده‌ها مورد استفاده قرار گیرد، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.در این مقاله طراحی آماری- اقتصادی نمودار کنترلی با داده‌های همبسته تحت مدل شوک نمایی تعمیم‌یافته و وایبول راتوسعه داده و با ارائه‌ی مثال‌ عددی، کاربرد آن‌ها را نشان می‌دهیم. یک تحلیل حساسیت برای بررسی اثر تغییر خواص کنترل شده‌ی نرخ خطای نوع اول، توان و ضریب همبستگی اعمال کرده‌ایم. نتایج نشان می‌دهد که این نوع نمودارهای کنترلی دارای خواص آماری نامطلوبی هستند و محدودیت بر خطای نوع اول اثر قابل توجهی بر تعیین متوسط هزینه در واحد زمان و پارامترهای طراحی می‌گذارد. همچنین، ضریب همبستگی رابطه غیرمستقیم با اندازه‌ی نمونه و فاصله‌ی نمونه‌گیری و رابطه مستقیم با متوسط هزینه در واحد زمان دارد.