مهندسی و مدیریت کیفیت

چکیده هدف: این پژوهش با هدف توسعه یک شبکه زنجیره‌تامین حلقه بسته بادوام انجام شده است؛ شبکه‌ای که بتواند به‌طور هم‌زمان ابعاد پایداری، تاب‌آوری، چابکی و دیجیتال‌سازی را با در نظر گرفتن عدم‌قطعیت‌های فازی-تصادفی پوشش دهد. اهمیت این مطالعه ازآن‌جهت است که اغلب زنجیره‌های‌تامین سنتی در مواجهه با نوسانات شدید محیطی، اختلالات عملیاتی و تغییرات تقاضا فاقد کارایی لازم هستند و نیاز به رویکردهای تصمیم‌گیری هوشمند و چندبعدی دارند.
روش‌شناسی پژوهش: برای تحقق اهداف پژوهش، یک چارچوب منسجم سه‌ مرحله‌ای طراحی گردید. در گام نخست، به‌منظور لحاظ کردن نوسانات بازار و الگوهای فصلی در ورودی‌های مدل، تقاضا با استفاده از مدل سری‌های زمانیSARIMA پیش‌بینی شد. در مرحله دوم، معیارهای ارزیابی تامین‌کنندگان بر اساس مرور نظام‌مند ادبیات و نظرات متخصصان شناسایی و سپس با روش بهترین-بدترین فازی-تصادفی وزن‌دهی گردید؛ پس‌از آن، رتبه‌بندی تامین‌کنندگان با بهره‌گیری از تکنیک تاپسیس فازی-تصادفی انجام پذیرفت. درنهایت، برای طراحی و بهینه‌سازی شبکه زنجیره‌تامین، یک مدل ریاضی چندهدفه با ماهیت فازی-تصادفی توسعه داده شد و به‌منظور مدیریت عدم قطعیت داده‌ها، رویکرد بهینه‌سازی استوار فازی-تصادفی در فرآیند حل به کار گرفته شد. حل مساله چندهدفه نیز با استفاده از نسخه اصلاح‌شده روش برنامه‌ریزی آرمانی لکسیکوگراف-چبی‌شف چندگزینه‌ای صورت گرفت.
یافته‎ها: مطالعه موردی انجام‌شده در شرکت "ابتکار تجهیز طب یکتا" در صنعت تجهیزات پزشکی نشان داد که مدل ارایه‌شده قادر است تصمیمات استراتژیک کلیدی ازجمله انتخاب تامین‌کنندگان اصلی و پشتیبان، تعیین مکان مراکز جمع‌آوری و بازیافت، تخصیص ظرفیت مازاد و انتخاب فناوری تبادل اطلاعات (سنتی یا مبتنی بر بلاک‌چین) را به‌صورت بهینه اتخاذ کند. بهره‌گیری از فناوری‌های اینترنت اشیا و بلاک‌چین منجر به افزایش نرخ بازگشت محصول، کاهش هزینه‌های بازیافت و بهبود شفافیت و پایداری شبکه شد. نتایج نشان داد که مدل پیشنهادی می‌تواند تعادل موثری بین اهداف اقتصادی، زیست‌محیطی و اجتماعی برقرار کند و درعین‌حال، انعطاف‌پذیری و تاب‌آوری شبکه را در شرایط عدم قطعیت تقویت نماید.
اصالت/ارزش‌افزوده علمی: نوآوری پژوهش حاضر در توسعه یک چارچوب یکپارچه برای طراحی زنجیره‌تامین حلقه بسته بادوام تحت عدم قطعیت ترکیبی فازی-تصادفی است. برخلاف مطالعات پیشین که هر یک تنها بر بخشی از ابعاد زنجیره‌تامین تمرکز داشته‌اند، این پژوهش ابعاد پایداری، تاب‌آوری، چابکی و دیجیتال‌سازی را به‌صورت هم‌زمان در قالب یک مدل چندهدفه یکپارچه‌سازی می‌کند. همچنین، تلفیق روش‌های SARIMA، SFBWM،SFTOPSIS و LCRMCGP امکان تصمیم‌گیری دقیق‌تر را فراهم ساخته است. نتایج مقایسه‌ای نیز نشان می‌دهد مدل پیشنهادی در کاهش انحرافات، بهبود انسجام تصمیم‌گیری و افزایش پایداری شبکه عملکرد بهتری نسبت به روش‌های مرجع دارد.

چکیده امروزه تغییرات سریع اقتصادی و فشار بازار رقابتی، سازمان‌ها را به سمت تمرکز بر اثربخش‌ترکردن فعالیت‌های زنجیره‌ تأمین سوق می‌دهد.طراحی مناسب و کارایی شبکه‌های لجستیکی علاوه بر ایجاد مزیت رقابتی پایدار،باعث افزایش رضایت مشتریان می‌شود.در این پژوهش ﻃﺮاﺣﯽ ﯾﮏ ﺷﺒﮑﻪ ﻟﺠﺴﺘﯿﮏ حلقه بسته ﺑﻪﻣﻨﻈﻮر ﮐﺎهش آﻻﯾﻨﺪﮔﯽ‎‌های ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴتی،با استفاده از روش استوار‌سازی برتسیماس و سیم ارائه شد.مدل ریاضی ارائه شده در این پژوهش با درنظرگرفتن اهداف کمینه‌سازی هزینه‌های مربوط به حمل و نقل،زمان دریافت مواد اولیه از تأمین‌کننده وزمان عودت محصول از مشتری به مرکز جداساز ارائه شد.استراتژیک‌بودن زنجیره تامین حلقه بسته و فضای حل تقریبی سبب تحمیل هزینه‌های زیادی به سیستم می‌شود.در این پژوهش جهت افزایش دقت در جواب‌های مدل از الگوریتم حل دقیق محدودیت اپسیلون استفاده شده است.نتایج نشان داد که توزیع محصولات در شرکت مورد مطالعه به میزان 20 درصد بهبود در هزینه‌ها و زمان‌بندی توزیع و همچنین سبب افزایش رضایت مشتریان از دریافت کالاهای تولیدی شده‌است.

چکیده در سال های اخیر با توجه به افزایش نگرانی های زیست محیطی، قوانین دولتی و محدودیت منابع طبیعی و تاثیر قوانین سبز، زنجیره تامین حلقه بسته توجه فزاینده ای را به خود جلب کرده است. از آنجایی که تامین کننده نقش مهم و اساسی در زنجیره تامین دارد در صورت مواجه شدن با ریسک و اختلال اثرات زیان بار و مهمی برای زنجیره تامین به بار خواهد آورد، بنابراین مطالعه و بررسی این شرایط امری ضروری به نظر می رسد. از این رو در این مقاله به بررسی مسئله طراحی شبکه زنجیره تامین حلقه بسته در شرایط ریسک تامین پرداخته می شود. در کنار در نظر گرفتن اختلال در تأمین، عواملی از قبیل استفاده از موجودی اضافی و همچنین قرار داد با تأمین کنندگان قابل اعتماد در دوره هایی که دچار اختلال نشده ایم در این مقاله به عنوان استراتژی های انعطاف پذیری در نظر گرفته شده است. هدف از این مسئله کمینه کردن هزینه های زنجیره با توجه به تصمیمات مکان یابی، میزان جریان بین سطوح و فروش از دست رفته می باشد. اختلال در تامین کنندگان به صورت سناریوهای مختلف و به صورت جزئی در نظر گرفته شده است. مسئله با استفاده برنامه ریزی عدد صحیح آمیخته مدل شده و از رویکرد دو مرحله ای احتمالی برای در نظر گرفتن عدم قطعیت در مدل پیشنهادی استفاده شده است. در پایان تحلیل حساسیت بر روی مدل پیشنهادی صورت گرفته و پیشنهاداتی به منظور استفاده از این مدل در دنیای واقعی ارائه شده است.