برآورد انحراف معیار فرآیند در کنترل کیفیت آماری: بررسی و مقایسه روشها
دوره 15، شماره 4، زمستان 1404، صفحه 433-467
https://doi.org/10.48313/jqem.2025.553737.1580
مهدی کلانتری، هرمز رحمتان
چکیده هدف: هدف این پژوهش، مقایسه و بررسی ویژگیهای آماری چهار برآوردگر رایج انحراف معیار فرآیند برای دادههای گروهی در کنترل کیفیت آماری است.
روششناسی پژوهش: در راستای دستیابی به اهداف پژوهش، ابتدا اریبی و میانگین توان دوم خطای برآوردگرها ارایه میشود. سپس برآوردگرها بر اساس MSE باهم مقایسه میشوند.
یافتهها: ثابت میشود که دو برآوردگر از چهار برآوردگر، در دو کلاس مختلف از برآوردگرهای نا اریب خطی دارای کمترین واریانس هستند. همچنین با محاسبات عددی نشان داده میشود که برآوردگری که بر اساس میانگین حسابی انحراف معیار گروهها ساخته شده است، کارایی بیشتری از سایر برآوردگرها دارد.
اصالت/ارزشافزوده علمی: با توجه به نتایج بهدست آمده در این پژوهش، پیشنهاد میشود برای برآورد انحراف معیار فرآیند در دادههای گروهی، از برآوردگری که بر اساس میانگین حسابی انحراف معیار گروهها ساخته شده است بهجای برآوردگرهایی که بر اساس میانگین حسابی دامنه گروهها ساخته شدهاند، استفاده کرد.
طراحی نمودارهای کنترل میانگین و انحراف معیار با نمونهگیری چندگانه
دوره 7، شماره 1، بهار 1396، صفحه 60-68
زینب لطیفی، آسیه ثالثی
چکیده در کنترل کیفیت آماری، معمولاً تمرکز و پراکندگی مشخصههای کیفیت پیوسته در یک فرایند، توأماً و با کمک دو نمودار بررسی میشوند. بدین ترتیب تغییرها در هر یک بهصورت همزمان قابل شناسایی خواهند بود. به علت کارایی بالای نمودارهای کنترل توأم میانگین و انحراف معیار با نمونهگیری دوگانه در شناسایی سریع تغییرهای میانگین و انحراف استاندارد فرایند، بحث و بررسی در مورد این دسته از نمودارها لازم و ضروری به نظر میرسد. در این مقاله، بر پایهی نتایج حاصل از طراحی نمودارهای کنترل توأم میانگین و انحراف معیار با نمونهگیری دوگانه، نمودارهای کنترل توأم میانگین و انحراف معیار با نمونهگیری سهگانه معرفی میشوند. طراحی آماری توأم نمودارهای کنترل میانگین و انحراف معیار با نمونهگیری سهگانه بهعنوان مسئلهی بهینهسازی فرمولبندی میشوند و برای حل این مسئله، الگوریتم ژنتیک پیشنهاد میشود.
شناسایی نقاط تغییر در پروفایلهای رگرسیون پواسون دارای روند خطی
دوره 1، شماره 1، زمستان 1390، صفحه 39-44
علیرضا شرفی، مجید امین نیری، امیرحسین امیری
چکیده نمودارهای کنترل یکی از مهمترین ابزارهای کنترل فرآیند آماری میباشند که جهت کنترل میزان تغییرات مورد استفاده واقع میشود. در نمودار کنترل زمانی که یک انحراف با دلیل مشاهده میشود، پی بردن به علل اصلی تغییر در فرآیند و شناسایی زمانی که این انحراف آغاز شده، امری مهم و تاثیرگذار است که به آن نقطه تغییر گویند. در برخی از مسایل کنترل فرآیند آماری، کیفیت یک محصول یا عملکرد یک فرآیند به وسیله رابطه بین یک متغیر پاسخ و یک یا چند متغیر مستقل توصیف میشود، که به آن پروفایل گویند. در بسیاری از کاربردها هم چون کالیبراسیون رابطه مذکور به وسیله یک پروفایل خطی توصیف میشود در حالی که در موقعیتهای دیگر مدلهای پیچیدهتری هم چون پروفایلهای رگرسیون پواسون مورد نیاز است. در این مقاله از روش برآورد درستنمایی ماکزیمم به منظور کشف نقطه تغییر در فاز 2 پایش پروفایلهای رگرسیون پواسون استفاده و عملکرد آن با استفاده از شبیه سازی بررسی شده است.
