کلیدواژه‌ها = بهینه سازی

ارایه یک مدل برنامه ریزی ریاضی فازی به منظور تخصیص و زمانبندی انجام قطعات در یک سیستم تولید انعطاف پذیر (FMS) و تاثیر تعمیرات و نگهداری بر کیفیت محصول

دوره 14، شماره 2، تابستان 1403، صفحه 105-126

https://doi.org/10.48313/jqem.2024.215017

جعفر حسن بیگی، مقداد جهرمی، محمد تقی پور

چکیده هدف: این پژوهش با هدف توسعه یک مدل ریاضی برای زمان‌بندی تولید کارگاهی انعطاف‌پذیر انجام شده است. تمرکز اصلی بر بهینه‌سازی سه هدف: زمان تکمیل سفارش‌ها، بار کاری حداکثری ماشین‌ها و مجموع بار کاری است. هدف نهایی افزایش بهره‌وری و انعطاف‌پذیری در سیستم‌های تولیدی است.
روش‌شناسی پژوهش: از دو الگوریتم فرا ابتکاری NSGA-II و MOGWO برای حل مدل استفاده شده است. ابتدا مدل در مقیاس کوچک اعتبارسنجی شد و سپس در ابعاد بزرگ‌تر تحلیل حساسیت انجام گرفت. مقایسه عملکرد الگوریتم‌ها با شاخص‌های دقت و کیفیت راه‌حل‌ها صورت گرفت.
یافته‌ها: نتایج نشان داد MOGWO در مسایل متوسط عملکرد بهتری دارد، ولی در مسایل بزرگ تفاوت معناداری با NSGA-II ندارد. بیشترین حساسیت اهداف نسبت به هزینه ساخت و نگهداری مشاهده شد. همچنین الگوی تخصیص منابع و ترتیب بهینه فعالیت‌ها استخراج گردید.
اصالت/ارزش‌افزوده علمی: اصالت این پژوهش در توسعه و کاربرد یک مدل ریاضی ترکیبی برای زمان‌بندی سیستم‌های تولید انعطاف‌پذیر با چندین هدف متضاد و در نظر گرفتن محدودیت‌های واقعی از جمله هزینه‌ها و منابع تولیدی است. همچنین استفاده هم‌زمان از دو الگوریتم NSGA-II و MOGW و مقایسه دقیق عملکرد آن‌ها در ابعاد مختلف، نوآوری دیگری از این تحقیق محسوب می‌شود. ارایه یک الگوی عملیاتی برای توالی فعالیت‌ها نیز به کاربردی‌تر شدن نتایج پژوهش در محیط‌های صنعتی کمک می‌کند.

تعیین میانگین بهینه مشخصه کیفی برای تنظیم فرآیند در حالت وجود بازارهای متفاوت

دوره 14، شماره 1، بهار 1403، صفحه 68-78

https://doi.org/10.48313/jqem.2025.215014

محمد صابر فلاح نژاد، حسین طرفدار، لیلا حسینی

چکیده هدف: محاسبه مقدار بهینه میانگین هدف برای یک فرآیند، به‌عنوان یک زمینه مهم تحقیقاتی شناخته شده است و مدل‌های پیشنهادی بسیاری در ادبیات موضوع درباره این مبحث وجود دارد. اکثر پژوهش‌های پیشین تنها یک بازار را بررسی کرده‌اند، اما در این پژوهش تفاوت اساسی در بررسی هم‌زمان چندین بازار (بازار متفاوت n) است.
 روش‌شناسی پژوهش: هدف این پژوهش، یافتن مقدار بهینه میانگین کیفیت فرآیند برای تعداد محدودی بازار و بر اساس مقدار‌های هدف مشخصه‌کیفی در هر بازار است. در این راستا، مدلی برای محاسبه مقدار بهینه در n بازار با ساختارهای قیمت/هزینه متفاوت معرفی شده است. نوآوری اصلی پژوهش در لحاظ کردن هم‌زمان چند بازار با ویژگی‌های متفاوت و در‌نظر گرفتن احتمالات حضور مشخصه‌کیفی کیفیت در هر یک از محدوده‌های کیفیتی بازارهاست.
یافته‌ها: در این مدل، برای قرار گرفتن مشخصه‌کیفی کیفیت در هر یک از محدوده‌های کیفیت بازارها، احتمال‌هایی در‌نظر گرفته شده که هر یک نشان‌دهنده شانس قرارگیری کیفیت در آن محدوده خاص است. برای تحلیل و حل مدل، از زنجیره‌های مارکوفی جاذب استفاده شده است. در بخش مثال عددی، مدل برای دو بازار پیاده‌سازی شد و نتایج بهینه از جمله میانگین هدف و درآمد محاسبه گردید.
اصالت/ارزش‌افزوده علمی: با توجه به نتایج به‌دست ‌آمده، مقدار بهینه میانگین هدف و درآمد بهینه برای دو بازار مشخص شد. برای بررسی تاثیر پارامترهای مختلف مدل بر روی نتایج، تحلیل حساسیت انجام شد که نشان داد تغییر در پارامترهای مدل چگونه می‌تواند بر مقدار بهینه میانگین هدف و درآمد بهینه اثرگذار باشد.

بهینه سازی و تحلیل قابلیّت اطمینان به وسیله افزونگی توسط الگوریتم های فراابتکاری برای یک پهباد

دوره 12، شماره 3، پاییز 1401، صفحه 299-318

https://doi.org/10.48313/jqem.2022.174452

امیرحسین غلامی، کاظم ایمانی

چکیده کوادکوپتر ها نوع خاصی از پهپاد های بدون سرنشین به شمار می روند که در دنیای امروز کاربردهای زیادی دارند.به دلیل محدودیت منابع طرّاحی یک سیستم باید به صورتی انجام گیرد تا بیشترین مقدار ممکن قابلیّت اطمینان بر اساس منابع محدود ما حاصل گردد. برای این منظور در ابتدا قابلیت اطمینان هر زیرسیستم محاسبه گردید.سپس بهینه سازی قابلیت اطمینان را با استفاده از الگوریتم های رایانه ای صورت پذیرفت.یکی از روش های مرسوم افزایش قابلیّت اطمینان سیستم ها،استفاده از افزونگی ها است اما به دلیل داشتن محدویت های مالی و جرمی برای کوادکوپترها به هر تعداد نمیتوانیم از افزونگی ها برای افزایش قابلیت اطمینان استفاده کرد.بنابراین میبایست از بهینه سازی بهره برد.به کمک الگوریتم کرم شب تاب و مدل قابلیت اطمینان،کوادکوپتر را در حضور افزونگی به لحاظ حداقل سازی هزینه و جرم و داشتن بهینه ترین قابلیت اطمینان بررسی گردید و نتابج حاصل به وسیله الگوریتم ژنتیک اعتبار سنجی گردید.

تعیین براوردگرهای انقباضی پارامترهای کیفیت در مدل‌های خطی بیزی تعمیم‌یافته فوق بالا بعد

دوره 12، شماره 2، تابستان 1401، صفحه 103-124

https://doi.org/10.48313/jqem.2022.166816

فرزاد اسکندری، ربابه حسین پور، وحید رضایی تبار

چکیده چکیده: یکی از مسائل اساسی در تجزیه و تحلیل‌ داده‌های فوق بالابعد، برازش مدل بهینه و براورد پارامترهای نامعلوم کیفیت آن به‌گونه‌ای است که بتواند ساختار داده‌های مورد بررسی را به‌درستی تفسیر کند. در این مقاله در انتخاب متغیر به روش‌های انقباضی بیزی برای مدل‌های خطی تعمیم‌یافته فوق بالابعد به مقایسه دو ابرپیشین ناموضعی: گشتاور ضربی و گشتاور وارون ضربی در تعیین مدل بهینه هم‌زمان با براورد پارامترهای مدل می‌پردازیم. به‌منظور محاسبه احتمال‌های پسین، از روش تقریب لاپلاس و جهت انتخاب مدل بهینه در فضای متراکم احتمال‌های پسین، از الگوریتم تکراری جستجوی تصادفی تفنگی ساده شده همراه با غربالگری استفاده شده است. در انتها از طریق مطالعه شبیه‌سازی و تحلیل داده‌‌ی واقعی، کارایی روش‌های انقباضی بیزی فوق با روش درست‌نمایی تاوانیده‌ی اسکاد و لاسو مورد ارزیابی قرار گرفته است و برتری مدل نشان داده شده است .