مهندسی و مدیریت کیفیت

چکیده در دنیای رقابتی امروز توجه به نیازهای مشتریان و درک درست از آن‌ها به‌عنوان اولین فاز از توسعه و طراحی مفهومی در چرخه عمر سیستم، موفقیت نهادهای اقتصادی را تضمین کرده و هدف سیستم مورد نظر را مشخص می­‌نماید. در این زمینه می­‌بایست تمامی نیازها در نظر گرفته شده و به‌صورت صحیح و در تعامل دایمی با مشتری تفسیر شود. تفسیر صحیح مجموعه این نیازها منجر به ایجاد دو دسته از الزامات با نام‌های الزامات کارکردی و الزامات غیرکارکردی خواهد شد. توجه به هر دوی این الزامات و مقادیر آن‌ها و در نهایت ارزیابی طرح‌های در دست احداث بر اساس این مقادیر در مراحل اولیه چرخه عمر منجر به کاهش هزینه‌ها و مشتری­‌مداری سیستم خواهد شد. هدف تحقیق حاضر که بر روی یک زیردریایی کلاس H صورت گرفته است، انتخاب طرح مفهومی بهینه به منظور طراحی و ساخت محصول، با استفاده از محاسبه شاخص اثربخشی و بر اساس الزامات تعیین شده در مرحله طراحی مفهومی است. در طی انجام این پژوهش، ابتدا تمامی نیازهای مشتریان و سایر ذینفعان شناسایی و پس از تفسیر در دو دسته الزامات کارکردی و غیرکارکردی قرار گرفته است. سپس مقادیر کمّی الزامات کارکردی با استفاده از نظر کارشناسان و مقادیر کمّی الزامات غیرکارکردی با استفاده از روش‌های گوناگون و بر اساس فرایندها محاسبه شده است. همچنین از ماتریس مقایسه زوجی به منظور تعیین اوزان هر یک از الزامات استفاده شده و میزان شاخص اثربخشی طرح‌های مورد نظر بر اساس مقادیر وزنی و مقادیر کمّی هر دسته از الزامات برای هر یک از طرح‌های مفهومی تعیین گردیده است. در نهایت از میان دو طرح مفهومی مورد نظر، طرح مفهومی بهینه و اثربخش انتخاب و به صنعت معرفی شده است.

چکیده با رشد روزافزون گرایش به خدمات در اقتصاد جهانی، خدمات، توجه زیادی را به خود جلب نموده است. به عنوان نمونه در بازارهای توسعه یافته مانند ایالات متحده، گزارش شده که بیش از 90 درصد تولید ناخالص ملی حاصل از صنعت خدمات است. پیش بینی های متعدد نشان می دهد که اقتصاد جهانی در نهایت تحت حاکمیت خدمات خواهد بود. خدمات، از لحاظ انتزاعی کردن و اندازه گیری کیفی و کمی، مشکل می باشند و تنوع بخش های خدماتی باعث پیچیده شدن توسعه یک چارچوب منحصر بفرد در زمینه خدمات می گردد. مدیریت زنجیره تامین خدمت، مدیریت اطلاعات، فرآیندها، عملکرد خدمت، پول و جریانرو به جلو و معکوس کالاهای محسوس از تامین کننده اولیه تا مشتری نهایی از جمله بازگشت هر کالاهای محسوس خریداری شده است. به منظور دستیابی به اهداف یا حصول اطمینان از بهبود مستمر کیفیت و بهره وری در یک زنجیره تامین از جمله زنجیره تامین خدمات، عملکرد فرآیندها باید اندازه گیری شود. بعلاوه فرآیند را نمی توان مدیریت نمود اگر عملکرد را نتوان اندازه گیری نمود. بنابراین، توسعه یک چارچوب در جهت افزایش کیفیت و بهره وری برای اندازه گیری عملکرد زنجیره تامین خدمات به منظور ارزیابی تغییرات و ارزیابی عملکرد زنجیره تامین خدمات دارای اهمیت می باشد. لذا در این پژوهش، مدلی نوآورانه جهت ارزیابی عملکرد زنجیره تامین خدمات پیشنهاد خواهد گردید تا با استفاده از آن بتوان عملکرد این زنجیره تامین را اندازه گیری نمود. در ابتدا پژوهش پس از مرور ادبیات و تحقیقات گذشته، یک مدل ارزیابی عملکرد زنجیره تامین خدمات از نوع خدمت – محصول توسعه داده شده است که از جمله نوآوری های پژوهش حاضر می باشد و با روش دلفی فازی توسط خبرگان صحت این مدل تایید شده است و پس از آن یک سیستم اندازه گیری عملکرد با استفاده از شبکه های عصبی– فازی برای این مدل، توسعه داده شده است و درنهایت جهت ارزیابی سازمان های تولیدی – خدماتی صنایع لوازم خانگی مطرح در ایران از جمله شرکت ال جی، سامسونگ، اسنوا و... این مدل بکاربرده شده است و عملکرد این سازمانها مورد بررسی قرارگرفته و تحقیقات و پیشنهادات آتی پژوهش آورده شده است.

چکیده امروزه ارقام به‌دست آمده از اندازه‌گیری، تحت عناوین مختلف و بسیار بیش‌تر از گذشته مورد استفاده قرار می­‌گیرد. همچنین با استفاده از آمار و ارقامی که از فرایند تولید به‌دست می‌آید، می­توان در مورد کیفیت محصولات اظهار نظر کرد. بنابراین اخذ تصمیم صحیح در این‌­گونه موارد، به کیفیت انداز‌ه‌گیری بستگی دارد. همچنین با استفاده از فاکتورهای خطی بودن مشخص می­شود که آیا ابزار اندازه‌گیری در تمام محدوده قابل اندازه­‌گیری­‌ا‌ش یکسان کار می­‌کند یا خیر. هدف از این پژوهش توسعه مدل فازی برای بررسی رابطه­‌ی خطی بودن برای یک ابزار است که داده‌­ها به‌صورت فازی مثلثی و ذوزنقه­‌ای هستند در نهایت از داده‌های تامین‌کنندگان صنعت خودروسازی استفاده شد و روش پیشنهادی با استفاده از کدنویسی در نرم‌­افزار متلب حل شده است. سپس نتایج بدست آمده را با حالت کلاسیک مقایسه می­‌کنیم. نتایج نشان می­‌دهد که حالت فازی از حساسیت و انعطاف‌پذیری بیش‌تری نسبت به حالت کلاسیک برخوردار است.

چکیده در کنترل کیفیت آماری، معمولاً تمرکز و پراکندگی مشخصه­‌های کیفیت پیوسته در یک فرایند، توأماً و با کمک دو نمودار بررسی می­‌شوند. بدین ترتیب تغییر­ها در هر یک به‌­صورت هم­زمان قابل شناسایی خواهند بود. به علت کارایی بالای نمودار­های کنترل توأم میانگین و انحراف معیار با نمونه‌­گیری دوگانه در شناسایی سریع تغییر­های میانگین و انحراف استاندارد فرایند، بحث و بررسی در مورد این دسته از نمودار­ها لازم و ضروری به­‌نظر می­‌رسد. در این مقاله، بر پایه­‌ی نتایج حاصل از طراحی نمودار­های کنترل توأم میانگین و انحراف معیار با نمونه­‌گیری دو­گانه، نمودار­های کنترل توأم میانگین و انحراف معیار با نمونه­‌گیری سه­‌گانه معرفی می­‌شوند. طراحی آماری توأم نمودار­های کنترل میانگین و انحراف معیار با نمونه­گیری سه‌­گانه به­‌عنوان مسئله­‌ی بهینه‌­سازی فرمول­‌بندی می­‌شوند و برای حل این مسئله، الگوریتم ژنتیک پیش­نهاد می‌­شود.

چکیده یکی از مهم­‌ترین نمودار­ها­ی کنترلی، نمودار کنترلی  است. در شرایطی که اندازه‌­گیری واحدها دشوار و با هزینه بالا ولی در عوض رتبه­‌بندی آن­ها با هزینه‌­ای ناچیز انجام پذیرد، طرح نمونه­‌گیری مجموعه­‌ی رتبه‌­ای[1] ( ) مورد استفاده قرار می­‌گیرد. در این مقاله برای اولین بار طراحی اقتصادی و آماری- اقتصادی نمودار کنترلی  تحت طرح  بررسی شده است. با ارائه‌ی نتایج‌ عددی، مزایای طراحی آماری-اقتصادی به طراحی اقتصادی نشان داده شده است. با توجه به این­که طراحی آماری-اقتصادی همواره خواص آماری مطلوب‌تری دارد، نتایج نشان می‌­دهد که هزینه­‌ها در طراحی آماری-اقتصادی نسبت به طراحی اقتصادی با اندک تغییری افزایش یافته است. بنا بر این، با توجه به ویژگی‌های بهینه‌ی اقتصادی و آماری نمودار کنترلی  و نتایج مقاله، پیشنهاد می‌شود که از نمودار کنترلی  با طراحی آماری-اقتصادی، در کنترل میانگین فرایندهای صنعتی و خدماتی استفاده شود.



 [1]   Ranked Set Sampling                                                                                                                                                                                         

چکیده مهندسی ارزش، تلاشی سازمان یافته است که با هدف بررسی و تحلیل تمام فعالیت‌های یک طرح از زمان شکل‌گیری تفکر اولیه تا مرحله طراحی و اجرا و سپس راه‌اندازی و بهره‌برداری انجام می‌شود و به عنوان یکی از کارآمدترین و مهم‌ترین روش‌های اقتصادی در عرصه فعالیت‌های مهندسی، شناخته شده‌است. در این بین پروژه‌های سدسازی به دلایلی چون پیچیدگی‌های خاص طراحی و اجرا، هزینه‌های بالای سرمایه‌گذاری، حجم بالای منابع مصرفی و اهمیت زمان و هزینه می‌تواند از پتانسیل بالایی برای به‌کارگیری مطالعات مهندسی ارزش برخوردار باشد. هدف از این مقاله پیاده‌سازی مهندسی ارزش در پروژه سد خاکی ایوشان با رویداشت به اقتصاد مقاومتی می‌باشد. مطالعات مهندسی ارزش سد خاکی ایوشان درحین ساخت و به منظورکاهش حجم بدنه سد، کاهش خاکریزی کوله چپ بدنه سد، بهینه‌سازی طرح سرریز، حذف جرثقیل اتاق شیرآلات، بهینه‌سازی و کاهش مسیر انتقال آب بند کیکمدره، کاهش طول دستک‌های ورودی سرریز و بهینه‌سازی آرماتورگذاری سازه‌ها انجام گردید و در نهایت منجر به صرفه‌جویی مبلغ 39 میلیارد ریالی و همچنین کاهش زمان اجرای پروژه گردید.