کلیدواژه‌ها = مدیریت کیفیت
مدیریت کیفیت داده‌محور و سیستم‌های هوشمند

مدل‌سازی ترکیبی PLS-ANN برای بررسی نقش میانجی فناوری‌های صنعت 0/4 و رضایت مشتری در رابطه بین QMP و عملکرد سازمانی

دوره 15، شماره 4، زمستان 1404، صفحه 339-368

https://doi.org/10.48313/jqem.2025.525215.1550

امیرمحمد خانی، آرمان رضاسلطانی، احمد جعفرنژاد چقوشی، محمد علی نیکخواه

چکیده هدف: این پژوهش با هدف بررسی روابط میان QMP، فناوری‌های صنعت 4.0 و عملکرد سازمانی انجام شده است و در این میان، نقش میانجی رضایت مشتری و فناوری مورد توجه قرار گرفته است. هدف اصلی مطالعه، تبیین نحوه اثرگذاری ترکیب کیفیت و فناوری بر ارتقای عملکرد سازمانی در شرکت‌های تولیدی ایران بوده است.
روش‌شناسی پژوهش: پژوهش از رویکرد ترکیبی استفاده کرده و داده‌ها با روش مدل‌سازی معادلات ساختاری (PLS-SEM) و شبکه عصبی مصنوعی (ANN) تحلیل شده‌اند. جامعه آماری شامل کارکنان شرکت‌های تولیدی ایران بوده و داده‌ها از طریق پرسشنامه‌ای معتبر با 205 پاسخ‌دهنده گردآوری شده است. ابزار پژوهش دارای پنج متغیر اصلی، چهارده مولفه فرعی و چهل‌وپنج شاخص بوده است.
یافتهها: نتایج نشان داده‌اند که QMP تاثیر مستقیم و معناداری بر رضایت مشتری و عملکرد سازمانی دارند. همچنین، فناوری صنعت 4.0 و رضایت مشتری نقش میانجی موثری در این روابط ایفا کرده‌اند. تحلیل شبکه عصبی نیز بیان کرده است که رضایت مشتری، مدیریت فرآیند و داده‌محوری بیشترین اهمیت را در پیش‌بینی عملکرد سازمانی داشته‌اند. یافته‌ها در مجموع تایید کرده‌اند که ترکیب QMP با فناوری‌های نوین می‌تواند راهبردی کارآمد برای بهبود عملکرد سازمانی باشد.
اصالت/ارزش افزوده علمی:این تحقیق با ترکیب دو روش PLS و ANN، رویکردی نوآورانه برای تحلیل هم‌زمان روابط علی و پیش‌بینی غیرخطی ارایه داده است. همچنین با بررسی هم‌زمان دو متغیر میانجی رضایت مشتری و فناوری و اجرای پژوهش در بستر بومی شرکت‌های ایرانی، خلأ مطالعاتی موجود را پوشش داده و به توسعه ادبیات مدیریت کیفیت و تحول دیجیتال کمک کرده است.

تحلیلی بر موانع پیاده‌سازی کیفیت 4.0 با رویکرد دنپ فازی

دوره 14، شماره 4، زمستان 1403، صفحه 304-320

https://doi.org/10.48313/jqem.2025.217977

داود عندلیب اردکانی، فاطمه زمزم، مهرداد کیانی

چکیده هدف: هدف از پژوهش حاضر شناسایی روابط علت و معلولی موانع پیاده‌سازی کیفیت 4.0 در صنعت کاشی و سرامیک یزد است.
روش‌شناسی پژوهش: این پژوهش از نظر هدف جزو پژوهش‌های کاربردی ـ توسعه‌ای محسوب می‌شود. در بخش کیفی پژوهش برای شناسایی و دسته‌‌بندی موانع از روش مرور نظام‌مند و در بخش کمی برای ارایه الگوی روابط علی و معلولی بین موانع و اولویت‌بندی آن‌ها از روش ترکیبی دیمتل ـ فرآیند تحلیل شبکه‌ای فازی (دنپ فازی) استفاده شده است.
یافته‌ها: یافته‌های بخش کیفی شامل شناسایی 18 مانع در 4 بعد بود. در بخش کمی، یافته‌ها نشان داد که «هزینه بالای سرمایه‌گذاری در کیفیت 4.0 و عدم شفافیت در نرخ بازگشت سرمایه» به‌عنوان تاثیرگذارترین (علت) مانع و « عدم در نظر گرفتن کیفیت 4.0 به‌عنوان یک مساله استراتژیک و منبع مزیت رقابتی» به‌عنوان تاثیرگذارپذیرترین (معلول) مانع در پیاده‌سازی کیفیت 4.0 در صنعت کاشی و سرامیک یزد محسوب می‌شوند. همچنین موانع کمبود معیارهای کمی برای سنجش تاثیر صنعت 4.0 بر کیفیت، عدم در نظر گرفتن کیفیت 4.0 به‌عنوان یک مساله استراتژیک و منبع مزیت رقابتی، عدم وجود آموزش‌های پیشرفته برای آموزش پرسنل، کمبود منابع مالی مانند نقدینگی و اعتبارات لازم برای اجرای کیفیت 4.0 و عدم مشارکت دادن ذینفعان در طرح‌ها و پروژه‌های کیفیت 4.0 مهم‌ترین موانع موجود در پیاده‌سازی کیفیت 4.0 در صنعت کاشی و سرامیک یزد محسوب می‌شود.
اصالت/ارزش‌افزوده علمی: این پژوهش با استفاده از رویکرد ترکیبیDANP فازی با شناسایی موانع کلیدی پذیرش کیفیت 4.0، تعیین میزان تاثیرگذاری و تاثیرپذیری و اولویت‌بندی آن‌ها به مدیران و تصمیم‌گیران در برنامه‌ریزی برای رفع این موانع یاری می‌رساند.

طراحی مدل استقرار و پیاده‌سازی کیفیت 4.0 با رویکرد تلفیقی مدل‌سازی ساختاری تفسیری و مدل‌سازی معادلات ساختاری

دوره 12، شماره 1، بهار 1401، صفحه 51-68

https://doi.org/10.48313/jqem.2022.164188

حمید رضا طلایی، مهران ضیاییان، پوریا مالکی نژاد

چکیده هدف از انجام پژوهش حاضر طراحی ساختاری است تا بتوان با استفاده از آن محرک‌های استقرار مناسب کیفیت 4.0 را در صنایع فولاد کشور بررسی نمود. به منظور انجام پژوهش حاضر در ابتدا ده محرک با استفاده از ادبیات پژوهش شناسایی گردید. سپس با استفاده از تکنیک مدل‌سازی ساختاری تفسیری، به ساختاربندی این محرک‌ها با استفاده از نظرات 13 خبره اقدام شد. در ادامه به منظور برازش ساختار بدست آمده، از مدل‌سازی معادلات ساختاری ابزارهای مرتبط با آن شامل برازش مدل اندازه‌گیری، ساختاری و برازش کلی مدل استفاده گردید. بدین منظور پرسشنامه‌ای حاوی 33 سؤال با طیف پنج‌گانه لیکرت طراحی گردید و به منظور تکمیل آن از 214 تن از مدیران و کارکنان صنایع فولاد کشور، نظرخواهی گردید. یافته‌های حاصل از ساختار برازش شده در پژوهش نشان از ارائه ساختاری 8 سطحی دارد که در آن محرک رهبری به عنوان محرک آغازین شناسایی شده است.

بررسی دریافت گواهی نامه ایزو 9001 بر ارزش شرکت در چرخه عمر

دوره 10، شماره 4، زمستان 1399، صفحه 313-326

https://doi.org/10.48313/jqem.2021.132990

عالمه مداحیان امیری، سیدعلی نبوی چاشمی، ایرج مهدوی، رضا حسن زاده

چکیده این مقاله به بررسی دریافت گواهی نامه ایزو9001 بر بازده دارایی ها در چرخه عمر شرکت‏های تولیدی بورسی می پردازد و آن را با شرکت‏های همتای فاقد کنترل کیفیت مقایسه می‏نماید. جهت سنجش ارزش شرکت از معیارهای نرخ بازده دارایی‏ها و نسبت MTB استفاده شد. جامعه آماری مورد مطالعه شرکت‏های تولیدی پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار در بازه زمانی تحقیق از سال 1391تا 1397 می‏باشد. برای تجزیه و تحلیل معادلات رگرسیونی چند متغیره، روش داده‏های تابلویی با رویکرد اثرات ثابت و تصادفی بررسی و آزمون شد. نتایج این تحقیق نشان داد اخذ ایزو توانسته است در دوره رشد تاثیر معناداری بر ارزش شرکت داشته باشد.اما در دوره بلوغ هیچ رابطه مشخصی بر ارزش شرکت مشاهده نشده است. می‏توان چنین استنباط کرد که شرکت‏هایی که در مرحله رشد به سر می‏برند با استفاده از گواهی‏نامه استاندارد ایزو9001 مدیریت کیفیت می‏توانند ارزش شرکت خود را به طور قابل ملاحظه‏ای افزایش دهند.

ارائه‌ی رویکردی یکپارچه برای مدیریت کیفیت جامع با استفاده از روش‌شناسی سیستم‌های نرم (موردمطالعه یک شرکت صنایع غذایی)

دوره 8، شماره 2، تابستان 1397، صفحه 116-132

احمدرضا قاسمی، کیاندخت بهرنگ

چکیده هدف از پژوهش حاضر ارائه‌­ی تصویری غنی از مسائل جاری شرکت مورد بررسی و مدلی مفهومی در راستای مدل هفت مرحله­ای [SSM[1 در حوزه­ی مدیریت کیفیت جامع[2] است. روش­‌شناسی سیستم­‌های نرم از جمله ابزارهای تحقیق در عملیات نرم بوده که به صورت‌­بندی و مدیریت مسائل غامض و پیچیده می­‌پردازد. نگاه اقدام پژوهانه­‌ی این تکنیک کمک شایانی به بهبود مستمر در محیط‌­های رقابتی می­‌کند. ازاین‌ رو پژوهش حاضر سعی در پیاده­‌سازی این الگو در یکی از صنایع غذایی کرده است. به نظر می­‌رسد استفاده از فنون تحقیق در عملیات نرم در کنار دیگر ابزارها و رویکردهای مدیریت کیفیت جامع، در سازمان­‌هایی که مقوله­‌ی کیفیت به‌عنوان یک مسئله­‌ی مهم و راهبردی انگاشته می­‌شود، به شاغلان این عرصه کمک شایانی می­‌کند.نتایج به‌دست‌آمده در پژوهش دربرگیرنده­‌ی این موضوع بود که تدوین راهبردها متناسب با چشم‌­اندازهای شرکت مورد بررسی به­‌خوبی اجرا نشده است. هم­چنین همکاری و عجین‌­سازی نامناسب کارکنان در تدوین راهبردها، حمایت­ نامناسب از ابداع و نوآوری کارکنان و هم­چنین نظام پاداش نامناسب، نقصان ارتباطات اثربخش با مشتریان و شرکا، تغییرات قیمت ارز و مشکلات پیش روی شرکت در تسویه با تأمین‌کنندگان و پیمانکاران از جمله مشکلات شرکت موردبررسی بوده است.



[1] Soft System Methodology


[2] Total Quality Management

رتبه‌بندی معیارهای پیاده‌سازی سیستم مدیریت کیفیت در شرکت‌های کنترل کیفی ساختمان با استفاده از فرایند تحلیل سلسله مراتبی فازی

دوره 8، شماره 1، بهار 1397، صفحه 49-62

حمزه امین طهماسبی، آرش صادقی تملی

چکیده ازجمله عوامل متصدی و دخیل در پروژه‌های عمرانی، شرکت‌های مهندسین مشاور کنترل کیفی و مقاومت مصالح ساختمان هستند که همواره در تلاش‌اند تا با تناسب داخلی با ساختار پروژه‌ها و تناسب خارجی با محیط، عملکرد مؤثری داشته باشند و بتوانند این پروژه‌ها را در کمترین زمان و هزینه ممکن و البته با درجه کیفیت معین و مناسب به پایان برسانند. هدف از این مقاله ذکر جایگاه و اهمیت مدیریت کیفیت در شرکت‌های کنترل کیفی ساختمان و اولویت­بندی معیارهای پیاده‌سازی موفق آن است. در این راستا، پرسش‌نامه‌ای با 33 متغیر و 7 شاخص برای رتبه‌بندی معیارهای پیاده‌سازی مدیریت کیفیت با استفاده از مرور ادبیات و مصاحبه با خبرگان طراحی شد. در تعامل با مدیران و کارکنان ارشد فنی شرکت‌های مهندسین مشاور، 15 زیر شاخص نهایی انتخاب گردید. جامعه تحقیق شامل 22 شرکت مرتبط با فرآیند کنترل کیفی و مقاومت مصالح ساختمان در شهرستان رشت هستند. زیرشاخص‌ها توسط پرسش‌نامه مقایسات زوجی مورد سؤال قرار گرفتند. نتایج با استفاده از نرم‌افزار فرآیند تحلیل سلسله مراتبی فازی مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفت و معیارها اولویت‌بندی شدند و میزان تأثیر آن‌ها بر مدیریت کیفیت شرکت‌های کنترل کیفی ساختمان مشخص شد. از میان شاخص‌ها، شاخص آموزش و فرآیند مدیریت به‌صورت کاربردی به‌عنوان مهم‌ترین عوامل مدیریت کیفیت شرکت‌های مهندسین مشاور ساختمان شناسایی شدند.

بررسی نقش تعدیل‌کنندگی عدم اطمینان محیطی در روابط ایزو9001، نوآوری محصول و عملکرد مالی (مورد مطالعه: سازمان‌های تولیدی استان اصفهان)

دوره 7، شماره 3، پاییز 1396، صفحه 223-245

سمیه سازگاری، بیتا یزدانی

چکیده هدف اصلی این پژوهش، بررسی نقش تعدیل‌گری عدم اطمینان محیطی در روابط ایزو 9001، نوآوری محصول و عملکرد مالی در سازمان‌های تولیدی استان اصفهان می‌باشد. جامعه آماری پژوهش حاضر سازمان‌های تولیدی استان اصفهان می‌باشند که دارای گواهی‌نامه ایزو 9001  هستند. از بین150 سازمان شناسایی شده با این ویژگی، داده‌ها از 90 سازمان در قالب پرسش‌نامه جمع‌آوری گردید.تجزیه و تحلیل داده‌­ها با استفاده از  نسل دوم معادلات ساختاری،PLS ، انجام شده است. نتایج حاصل از آزمون فرضیه­‌ها حاکی از وجود تأثیر مثبت و معنادار ایزو 9001 بر نوآوری محصول و عملکرد مالی می‌باشد. همچنین نتایج، نقش تعدیل‌گری عدم اطمینان محیطی در روابط ایزو 9001 و نوآوری محصول و نیز ایزو 9001 و عملکرد مالی را به اثبات رسانید. همچنین مشخص گردید که نوآوری محصول، عملکرد مالی سازمان‌ها را بهبود می‌بخشد.