مهندسی و مدیریت کیفیت

چکیده تخریب گسترده محیط زیست و انتشار روز افزون گازهای گلخانه­ای، باعث ایجاد نگرانی­های زیست­محیطی در میان جوامع و دولت‌ها شده است. یکی از راهکارهای کاهش آلایندگی زیست‌محیطی، پیاده‌سازی زنجیره‌تامین سبز است. در این پژوهش انتخاب تامین‌کنندگان سبزِ تجهیزات نیروگاه­های زیست توده و نحوه تخصیص تقاضا به آن‌ها به عنوان یکی از کلیدی‌ترین‌ تصمیمات راهبردی زنجیره‌تامین مورد بررسی قرار گرفته است. با توجه به تعدد معیارها در این مساله، استفاده از روش‌های مقایسه زوجی برای وزن‌دهی کارآمد نخواهد بود. در مدل تلفیقی ارایه شده، از روش تحلیل مولفه‌های اصلی برای مقابله با این چالش استفاده شده است. در نهایت با استفاده از یک مدل برنامه‌ریزی ریاضی چند هدفه، میزان تخصیص تقاضا به هر تامین‌کننده مشخص می‌گردد. روش پیشنهادی برای انتخاب تامین‌گنندگان سبز تجهیزات نیروگاه زیست توده شیراز مورد استفاده قرار گرفت. نتایج حاصله بیانگر کارآیی مدل پیشنهادی برای انتخاب تامین‌کنندگان سبز تجهیزات نیروگاه زیست توده است.

چکیده بهینه‌سازی چندپاسخی که با روش رویه‌ی پاسخ انجام می‌شود، بسیار پرکاربرد است. قبل از بهینه‌سازی، نیازمند انتخاب و برازش مدل مناسب برای هر پاسخ هستیم. یک مسئله اصلی که ممکن است به دلیل برازش نادرست مدل‌ها و نرسیدن به راه‌حل‌های بهینه اتفاق بیفتد، بدمشخص‌سازی مدل است. روش مدل رگرسیونی استوار که یک روش نیم‌پارامتری برای براور‏د است می‌تواند از هر دو روش براورد پارامتری و ناپارامتری در مقابل بدمشخص‌سازی مدل عملکرد مناسب‌تری داشته باشد. در این پژوهش، استفاده از یک روش مدل رگرسیونی استوار برای بهبود براورد مدل پیشنهاد شده است و برازش‌های مناسب هر یک از پاسخ‌ها با یکی از روش‌های بهینه‌سازی چندپاسخی یعنی تابع مطلوبیت بررسی خواهد شد. در ادامه، یک مطالعه کاربردیبرای مقایسه‌ی روش‌های پارامتری‏‏، ناپارامتری و نیم‌پارامتری ارائه می‌شود. نتیجه‌های این مطالعه نشان می‌دهند که عملکرد مدل رگرسیونی استوار، در بسیاری از موقعیت‌ها و همچنین در مرحله‌ی مدل‌سازی، از دو روش دیگر مناسب‌تر است. ‏بنا بر این‏، نتیجه‌های بهینه‌سازی با مدل رگرسیونی استوار بسیار قابل اعتمادتر هستند.

چکیده به دلیل کمبود آب در عصر کنونی و حمایت دولت ها در زمینه تعویض خطوط فرسوده انتقال آب، صنعت لوله های پلی اتیلنی به یکی از جاذبه های مورد علاقه برای سرمایه گذاران تبدیل شده است. اما یکی از دغدغه ها جامعه بحث کیفیت این لوله ها می باشد. لذا در تحقیق حاضر، میزان تاثیرگذاری سیستم مدیریت کیفیت بر کیفیت لوله های پلی اتیلنی با استفاده از پویایی های سیستم مورد بررسی قرار می گیرد. مطالعه موردی این تحقیق، یکی از شرکت های صنعت لوله سازی کرمان می باشد. در این مقاله با استفاده از نظر نخبگان صنعت، متغیرهای ضروری شناسایی و نمودار علی و معلولی و نمودار حالت و جریان با استفاده از نرم افزار ونسیم ترسیم گردید. نتایج تحلیل ها نشان داد که به هنگام پیاده سازی سیستم مدیریت کیفیت باید کلیه واحدهای سازمانی با یکدیگر هماهنگ بوده و نقش مدیریت در آن بسیار کلیدی می باشد به طوری که هر گونه اهمال مدیریت موجب بی کیفیتی محصول، کاهش رضایت مشتریان و به دنبال آن کاهش میزان فروش محصولات و افزایش ضایعات و در نهایت قرار گیری سازمان در حالت انحلال، ورشکستگی و تضاعف می‌شود.

چکیده یکی از پرکاربردترین زمینه‌ها در برنامه‌ریزی تولید مربوط به تعیین مقدار و توالی تولید محصولات است. توسعه مدل‌های تعیین اندازه دسته تولید به‌عنوان یکی از شاخه‌های علم برنامه‌ریزی تولید همواره جایگاهی خاص در میان پژوهشگران داشته است. تعیین اندازه دسته تولید به‌معنی شکستن یک دسته به تعدادی زیردسته است که هر زیردسته پس از تکمیل برای ادامه عملیات به ماشین بعدی منتقل می‌گردد به‌طوری‌که عملیات بتوانند هم‌پوشانی داشته باشند. هدف پژوهش حاضر، تعیین اندازه دسته تولید با در نظر گرفتن هزینه‌های توزیع و با استفاده از وسایل بارگیری واحد مثل پالت و کانتینر می‌باشد. مسائلی که با تصمیمات مربوط به تعیین اندازه دسته تولید و بارگیری محصولات در دستگاه‌ها همراه است، نیز در این مطالعه مدل‌سازی شدند که در این مدل‌ها، محدودیت‌هایی مثل محدودیت‌های وزنی، محدودیت‌های حجمی یا مقدار بار بارگیری شده در صندوقچه‌ها نیز در نظر گرفته شده‌اند. سرانجام، مدل‌های MIP بر اساس روش "انشعاب و برش"  بر یک بسته بهینه‌سازی بررسی شدند و نتایج حاصل از این روش نشان داد که این روش‌ها امکان اجرا بر بسیاری از موقعیت‌های عملی مختلف را دارند.

چکیده در کنترل کیفیت آماری، معمولاً تمرکز و پراکندگی مشخصه­های کیفیت پیوسته در یک فرایند، توأماً و با کمک دو نمودار بررسی می­شوند. بدین ترتیب تغییر­ها در هر یک به­صورت همزمان قابل شناسایی خواهند بود. به علت کارایی بالای نمودار­های کنترل توأم میانگین و انحراف معیار با نمونه­گیری دوگانه در شناسایی سریع تغییر­های میانگین و انحراف استاندارد فرایند، بحث و بررسی در مورد این دسته از نمودار­ها لازم و ضروری به نظر می­رسد. در این مقاله، بر پایه­ی نتایج حاصل از طراحی نمودار­های کنترل توأم میانگین و انحراف معیار با نمونه­گیری دو­گانه، نمودار­های کنترل توأم میانگین و انحراف معیار با نمونه­گیری سه­گانه معرفی می­شوند. طراحی آماری توأم نمودار­های کنترل میانگین و انحراف معیار با نمونه­گیری سه­گانه به­عنوان مسئله­ی بهینه­سازی فرمول­بندی می­شوند و برای حل این مسئله، الگوریتم ژنتیک پیش­نهاد می­شود.

چکیده برای افزایش توان رقابتی سازمان­ها، راه­کارهای متعددی وجود دارد. یکی از بهترین راه­کارهای ارائه شده، بهبود بهره­وری و کارایی است. روش تحلیل داده­ها (DEA) که یک روش ریاضی و از بهترین روش­های ناپارامتریک است، کارایی سازمان­ها را بر اساس متغیرهای ورودی و خروجی اندازه­گیری می­کند. واحدهایی که نمره کارایی آن­ها برابر یک شود، کارا هستند. همچنین با استفاده از روش اندرسون-پیترسون (AP) واحدهای کارا رتبه­بندی می­شوند. در این تحقیق، یک روش توسعه­ای جدید برای ارزیابی و رتبه­بندی سازمان­ها بر اساس امتیاز کارایی ارائه گردیده است. مطالعه موردی تحقیق ارزیابی کارایی شرکت­های سیمان پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار است که با استفاده از مدل جمعی و اندرسون-پیترسون، رتبه­بندی شدند. همچنین رتبه شرکت­ها با استفاده از مدل توسعه­ای جدید و مدل TOPSIS محاسبه و با یکدیگر مقایسه گردید. نتایج نشان داد که رتبه شرکت­ها با استفاده از مدل توسعه­ای جدید (N-DEA) راه­حل مناسبی جهت محاسبه کارایی و رتبه­بندی واحدهای تصمیم­گیرنده است.